Czym jest Krzywa dochodowości
Krzywa dochodowości to graficzne przedstawienie zależności między terminem zapadalności instrumentu dłużnego a jego efektywną stopą zwrotu, wyrażoną w procentach rocznie. Na polskim rynku najczęściej odnosi się do obligacji Skarbu Państwa emitowanych przez państwo, które mają różne okresy wykupu – od kilku miesięcy po kilkadziesiąt lat. Każda z tych emisji posiada swoją rentowność, wyliczaną jako stosunek rocznej płatności odsetkowej oraz ewentualnego zysku kapitałowego do aktualnej ceny rynkowej.
Jak to policzyc
Krzywa dochodowości jest obliczana na podstawie rentowności różnych obligacji o różnym terminie zapadalności. Na przykład, jeśli Skarb Państwa emituje obligacje trójletnie z roczną stopą zwrotu 3% oraz obligacje dwudziestoletnie z tą samą stawką, obie te obligacje powinny znaleźć się na krzywej dochodowości. Kiedy wszystkie te punkty połączą się na wykresie, powstanie krzywa dochodowości.
Rozważmy prosty przykład: skoro kupon roczny 5% od 1 000 zł to 50 zł rocznie, czyli 25 zł co pół roku. Jeśli aktualna cena rynkowa obligacji wynosi 980 zł, stopa zwrotu dla tych obligacji wyniesie: \[ \frac{25}{980} = 0.0255 \text{ czyli } 2,55\% \] Podobnie obliczamy stopy zwrotu dla innych terminów i umieszczamy na krzywej.
Typowy błąd przy tym pojęciu
Mistrzowie analizy giełdowej często kompromitują się, mówiąc że odcinek krzywej dochodowości jest spłaszczony lub odwrócony. Tę analizę trzeba interpretować ostrożnie, ponieważ spłaszczona lub odwrócona krzywa może być skutkiem wielu czynników, w tym kontraktowania stóp procentowych przez banki lub oczekiwania na deflacja. Zatem, nie należy zwracać za dużego uwagi tylko na kształt krzywej, ale sprawdzić, czy są one spowodowane prawdziwymi zmianami polityki pieniężnej czy tylko technicznym skutkiem.
Kiedy to ma znaczenie na GPW
Krzywa dochodowości ma znaczenie dla inwestorów obecnych na GPW, ponieważ pokazuje relację między terminem a kosztami finansowania. Analizując krzywe, inwestorzy mogą ocenić, czy krótkoterminowe papiery dłużne oferują atrakcyjną relację ryzyko do zwrotu w porównaniu z instrumentami o dłuższym terminie – przydatne przy budowie portfela obligacji lub alokacji kapitału w fundusze rynku pieniężnego. Jako że krzywa jest jedynie wskaźnikiem rynkowych oczekiwań, jej zmiany mogą być spowodowane różnymi czynnikami, takimi jak decyzje Rady Narodowej Banku Polskiego (RNB) lub podaż nowych emisji w określonych terminach. Dlatego analiza krzywej dochodowości powinna stanowić element szerszej oceny sytuacji rynkowej, a nie jedyny wyznacznik strategii inwestycyjnej.
Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej ani porady finansowej.