Czy fundusze emerytalne kupują bitcoina?
Dane z raportów 13F amerykańskiej SEC: 108 dużych funduszy emerytalnych i państwowych z USA, Azji, Bliskiego Wschodu i Europy, kwartały I kw. 2024–II kw. 2026.
Odpowiedź w skrócie
Prawie żaden. Spośród 108 dużych funduszy, które składają raporty 13F, spotowe ETF-y na bitcoina lub ether miało w badanym okresie tylko 5: Michigan (USA), Wisconsin (SWIB, USA), Texas Treasury (USA), ADIC (Abu Zabi), Mubadala (Abu Zabi). Największym posiadaczem jest Mubadala (Abu Zabi) z pozycją ok. 490 mln USD w II kw. 2026. Fundusz emerytalny Wisconsin kupił ETF na bitcoina, a w I kwartale 2025 r. sprzedał całość. Pozostałe fundusze mają kryptowaluty najwyżej pośrednio – przez akcje takich spółek jak Strategy czy Coinbase, zwykle w wysokości wag indeksowych.
Kto trzyma ETF-y na bitcoina i ether
| Fundusz | Ostatni raport | ETF bitcoin | ETF ether | Najwięcej | Stan | Źródło |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Mubadala (Abu Zabi) | II kw. 2026 | 490,1 mln $ | 0,0 mln $ | 630,7 (IV kw. 2025) | trzyma | raport SEC |
| ADIC (Abu Zabi) | II kw. 2026 | 273,6 mln $ | 0,0 mln $ | 315,8 (I kw. 2026) | trzyma | raport SEC |
| Michigan (USA) | II kw. 2026 | 7,5 mln $ | 5,9 mln $ | 27,2 (III kw. 2025) | trzyma | raport SEC |
| Texas Treasury (USA) | II kw. 2026 | 7,6 mln $ | 0,0 mln $ | 9,8 (IV kw. 2025) | trzyma | raport SEC |
| Wisconsin (SWIB, USA) | IV kw. 2024 | 0 mln $ | 0 mln $ | 321,5 (IV kw. 2024) | sprzedał całość | raport SEC |
Zakupy i sprzedaże ETF-ów
- Wisconsin (SWIB, USA) – GBTC: pozycja już w pierwszym raporcie (63,7 mln $)
- Wisconsin (SWIB, USA) – IBIT: pozycja już w pierwszym raporcie (99,2 mln $)
- Michigan (USA) – ARKB: pierwsza pozycja w raporcie (6,6 mln $)
- Wisconsin (SWIB, USA) – GBTC: sprzedaż całości (63,7 mln $)
- Michigan (USA) – ETHE: pierwsza pozycja w raporcie (10,1 mln $)
- Wisconsin (SWIB, USA) – IBIT: zwiększenie pozycji (321,5 mln $)
- Mubadala (Abu Zabi) – IBIT: pierwsza pozycja w raporcie (436,9 mln $)
- Wisconsin (SWIB, USA) – IBIT: sprzedaż całości (321,5 mln $)
- Michigan (USA) – ARKB: zwiększenie pozycji (10,7 mln $)
- Texas Treasury (USA) – IBIT: pierwsza pozycja w raporcie (9,8 mln $)
- Mubadala (Abu Zabi) – IBIT: zwiększenie pozycji (630,7 mln $)
- ADIC (Abu Zabi) – IBIT: pozycja już w pierwszym raporcie (315,8 mln $)
- Michigan (USA) – GBTC: pierwsza pozycja w raporcie (1,7 mln $)
Raport 13F pokazuje stan na koniec kwartału, nie dzień transakcji – stąd „pierwsza pozycja w raporcie”, a nie data zakupu.
Ile kryptowalut mają fundusze – kwartał po kwartale: Fundusze emerytalne USA
| Kwartał | ETF-y krypto | Akcje krypto | Udział w portfelu |
|---|---|---|---|
| I kw. 2024 | 162,9 | 488,9 | 0,086 % |
| II kw. 2024 | 105,5 | 541,1 | 0,086 % |
| III kw. 2024 | 122,6 | 497,7 | 0,079 % |
| IV kw. 2024 | 343,7 | 834,3 | 0,146 % |
| I kw. 2025 | 15,2 | 808,9 | 0,106 % |
| II kw. 2025 | 20,3 | 1 698,4 | 0,201 % |
| III kw. 2025 | 27,2 | 1 594,0 | 0,178 % |
| IV kw. 2025 | 19,9 | 929,7 | 0,103 % |
| I kw. 2026 | 14,6 | 728,0 | 0,086 % |
| II kw. 2026 | 13,4 | 655,7 | 0,068 % |
Suma pozycji w ETF-ach na bitcoina i ether oraz w akcjach Strategy, Coinbase, spółek wydobywczych i Galaxy; w mln USD. Udział = część całego portfela zgłoszonego w raportach 13F.
Ile kryptowalut mają fundusze – kwartał po kwartale: Fundusze emerytalne spoza USA (m.in. NPS Korea)
| Kwartał | ETF-y krypto | Akcje krypto | Udział w portfelu |
|---|---|---|---|
| I kw. 2024 | 0,0 | 298,3 | 0,076 % |
| II kw. 2024 | 0,0 | 146,2 | 0,036 % |
| III kw. 2024 | 0,0 | 197,0 | 0,043 % |
| IV kw. 2024 | 0,0 | 356,0 | 0,075 % |
| I kw. 2025 | 0,0 | 276,1 | 0,060 % |
| II kw. 2025 | 0,0 | 663,8 | 0,130 % |
| III kw. 2025 | 0,0 | 735,8 | 0,126 % |
| IV kw. 2025 | 0,0 | 555,5 | 0,084 % |
| I kw. 2026 | 0,0 | 410,4 | 0,062 % |
| II kw. 2026 | 0,0 | 499,9 | 0,065 % |
Ile kryptowalut mają fundusze – kwartał po kwartale: Fundusze państwowe – Azja, Bliski Wschód, Europa, stany USA (w tym norweski NBIM)
| Kwartał | ETF-y krypto | Akcje krypto | Udział w portfelu |
|---|---|---|---|
| I kw. 2024 | 0,0 | 838,3 | 0,112 % |
| II kw. 2024 | 0,0 | 740,0 | 0,094 % |
| III kw. 2024 | 0,0 | 754,7 | 0,090 % |
| IV kw. 2024 | 436,9 | 1 162,7 | 0,180 % |
| I kw. 2025 | 408,5 | 1 246,3 | 0,198 % |
| II kw. 2025 | 534,2 | 2 453,2 | 0,324 % |
| III kw. 2025 | 567,3 | 107,8 | 0,554 % |
| IV kw. 2025 | 640,5 | 1 339,7 | 0,187 % |
| I kw. 2026 | 889,0 | 69,5 | 0,788 % |
| II kw. 2026 | 771,3 | 861,5 | 0,139 % |
Fundusze państwowe obejmują norweski NBIM, który ma największe pozycje w akcjach krypto. W kwartałach, w których raport Norges Bank był niepełny (III kw. 2025 i I kw. 2026, stan na październik 2026), suma jest bez Norwegii – stąd pozorny spadek.
Co mówią protokoły zarządów
Przejrzeliśmy 3 623 dokumentów z posiedzeń 16 dużych funduszy emerytalnych z USA oraz archiwum japońskiego GPIF. Kryptowaluty pojawiają się – w falach po dużych ruchach kursu – ale w żadnym dokumencie nie znaleźliśmy decyzji o alokacji.
- LACERA (Los Angeles) zatwierdza udział członków zarządu w konferencji Crypto Invest Summit. [źródło]
- Oregon: prezentacja edukacyjna BlackRock o kryptowalutach i blockchainie dla rady inwestycyjnej. [źródło]
- PSERS (Pensylwania) po upadku FTX: poniżej 5 mln USD ekspozycji na FTX przez dwóch zarządzających, ok. 30 mln USD w spółkach związanych z kryptowalutami, 1,3 mln USD bezpośrednio w kryptowalutach. [źródło]
- LACERA, szkolenie z obowiązków powierniczych: doradca i dyrektor inwestycyjny odradzają przeznaczanie istotnej części funduszu na kryptowaluty (wycena, dostępność). [źródło]
- Minnesota: projekt ustawy „Minnesota Bitcoin Act” (HF2946), który pozwoliłby funduszowi SBI inwestować w kryptowaluty – skierowany do komisji. [źródło]
- Japonia, GPIF: aktywa kryptograficzne wymienione obok lasów, gruntów rolnych i złota jako możliwe przyszłe klasy aktywów – bez decyzji. [źródło]
- LACERA: wyjazdowe posiedzenie zarządu z blokiem „Blockchain i tokenizacja”. [źródło]
- Washington (WSIB): „adopcja aktywów cyfrowych i trendy regulacyjne” w planie szkoleń zarządu. [źródło]
- Doradca Meketa w materiałach LACERA uwzględnia bitcoina w założeniach rynkowych (zmienność, korelacje). [źródło]
A polskie OFE i PPK?
W rocznych portfelach OFE (2003–2025) i kwartalnych portfelach PPK (2020–2026) nie znaleźliśmy żadnej pozycji związanej z kryptowalutami – ani ETF-ów, ani akcji Strategy czy Coinbase.
Najczęstsze pytania
Czy fundusze emerytalne inwestują w bitcoina?
Nieliczne. Spośród 108 dużych funduszy raportujących do SEC spotowe ETF-y na bitcoina lub ether miało tylko 5, z czego dwa to fundusze państwowe z Abu Zabi. Jedyny duży amerykański fundusz emerytalny z istotną pozycją – Wisconsin – sprzedał ją w I kwartale 2025 r.
Który fundusz ma najwięcej bitcoina?
W raportach 13F największą pozycję w ETF-ach na bitcoina ma Mubadala (Abu Zabi): ok. 490 mln USD na koniec II kw. 2026.
Czy polskie OFE lub PPK mają kryptowaluty?
W portfelach OFE (2003–2025) i PPK (2020–2026) nie znaleźliśmy żadnej pozycji związanej z kryptowalutami.
Jak często aktualizujecie dane?
Co kwartał, kilka dni po terminie składania raportów 13F (45 dni po końcu kwartału).
Skąd te dane i czego nie widać
- Źródło: raporty 13F, które duzi inwestorzy instytucjonalni składają co kwartał w amerykańskiej SEC (termin: 45 dni po końcu kwartału). Każda liczba w tabelach prowadzi do oryginalnego raportu.
- Raport 13F pokazuje tylko długie pozycje w papierach notowanych w USA. Nie widać w nim bezpośrednio trzymanych kryptowalut, kontraktów terminowych ani inwestycji prowadzonych przez zewnętrznych zarządzających pod ich nazwą.
- Część funduszy, mimo obowiązku, raportuje w tysiącach dolarów – każdą pozycję sprawdzamy wobec kursu rynkowego i w razie potrzeby przeliczamy.
- Japoński GPIF, singapurski GIC, HKMA, katarski QIA i kuwejcki KIA nie składają raportów 13F – ich ewentualnych pozycji tu nie widać.
- To zestawienie danych, nie rekomendacja inwestycyjna.